-Het oude Egypte -Ian Shaw

Het oude Egypte
Een kort overzicht

Auteur: Ian Shaw
Boekvorm: paperback met zwart-wit illustraties
Pagina’s: 224
Uitgever: Synthese
Uitgebracht: januari 2012
ISBN: 978.90.6271.091.1

Bespreking:  “Die oude farao’s, dat waren vast schitterende kerels.”sprak Simon Doyle, het personage uit Agatha Christie’s Death on the Nile en zo zullen er velen over denken. Egypte heeft immers altijd tot de verbeelding van de mensheid gesproken. Dat blijkt ook uit het boek“Het oude Egypte. Een kort overzicht”van Ian Shaw, dat besloten wordt met dit citaat. “Het oude Egypte”is een uitgave van Synthese.

De Egyptische oudheid heeft al vele generaties opgravers bezig gehouden. Zo zeer zelfs dat er een speciale studie ontstond: de Egyptologie. Binnen deze wetenschap worden tekststudie en archeologie gecombineerd. “Het oude Egypte”biedt een kort, maar interessant verslag van de wereld van de egyptologie en daarmee een kijkje in de geschiedenis van het oude Egypte. De lector Egyptische archeologie aan de universiteit van Liverpool, Ian Shaw laat in dit boeiende boek op heldere wijze zien hoe de Egyptologie- en dan met name de archeologie- heeft bijgedragen tot het beeld van het oude Egypte, zoals dat nu algemeen bekend is. Shaw neemt als voorbeeld de Narmerpalet, die dateert van ca.3100 v.Chr. Dit is een groene leisteenachtige platte steen die opgegraven werd in Hierakonpolis. Hoewel deze specifieke opgraving nooit veel publiciteit kreeg, was dit palet voor Egyptologen juist van grote betekenis. Aan de hand van dit palet geeft Shaw een beschouwing over elk onderdeel dat ons meer inzicht verschaft in de Egyptische oudheid, zoals kunst, schrift, religie en opvattingen over de dood.

Veel van wat er thans over Egypte bekend is, is te danken aan de archeologie. Maar opgravingen betekenen ook vaak bijstellingen. Nieuwe interpretaties van de Egyptische geschiedenis ontstonden als gevolg van moderne archeologische opgravingen. Dat geldt voor bijvoorbeeld de tijdsdatering, maar ook voor het Egyptische schrift. Het thema dat regelmatig in de egyptologische studies terugkeert, is de functie van de Egyptische koning en dan vooral met betrekking tot het Egyptische pantheon. Aanleiding is dat in geval van een koning veel metaforen en symboliek gebruikt werden, waardoor het moeilijk is om een duidelijk beeld van de bewuste farao te krijgen. Door Egyptologen ontstaan dan bepaalde vooroordelen, die niet altijd juist blijken te zijn. Shaw geeft van deze invalshoeken in zijn boek diverse voorbeelden.

Behalve de koningen, blijkt voor Egyptologen ook de Egyptische religie dikwijls een lastig onderwerp. De Egyptische goden ondergingen voortdurend veranderingen, doordat minder bekende goden vaak opgingen in de cultussen van grotere en meer bekendere goden. Het zijn voornamelijk de symboliek en de rituelen, die bekend zijn geworden dankzij de archeologische overblijfselen van de vele tempels. Maar van de manier, waarop de tempels gebruikt werden door de priesters of door de gewone bevolking is nog altijd vrij weinig bekend, zo concludeert Shaw. Maar de egyptologie blijft groeien en verlegt daarbij haar grenzen ook meer naar andere randgebieden. Doch in haar vlucht naar het zoeken naar nieuwe benaderingen, is zij niet altijd meer vernieuwend bezig. Shaw stelt dat met de opkomst van de alternatieve egyptologen vaak ongemerkt wordt teruggevallen op al bestaande theorieën. Maar dat neemt niet weg dat de Egyptische oudheid nog velen zullen bezighouden tot in lengten van dagen.

Beoordeling: X X X X X  Uitstekend

Advertenties
%d bloggers liken dit: