-De dans van Scrooge -André Roes

De Dans van Scrooge
Gedachten bij de Christmas Carol van Charles Dickens

Auteur: André Roes
Boekvorm: paperback met zwart-wit tekeningen
Pagina’s: 128
Uitgever: Aspekt
Uitgebracht: oktober 2012
ISBN: 978.94.6153.252.7

Bespreking:Kerstmis en Scrooge zijn al generaties lang onlosmakelijk met elkaar verbonden. Scrooge is de hoofdpersoon in het overbekende verhaal “A Christmas Carol” van Charles Dickens. In dit opmerkelijke verhaal wordt de oude vrek Ebenezer Scrooge op kerstavond in zijn droom bezocht door drie geesten van Kerstmis. In eerste instantie lijkt A Christmas Carol te gaan over sociaal onrecht en armoede en over oorzaken en gevolgen. Dat beaamt ook André Roes:“A Christmas Carol is een heftig sociaal protest tegen een maatschappij die vrijheid, rijkdom en een goed leven reserveert voor een deel van haar bevolking en onverschillig is voor dat andere deel dat niet aan leven toekomt. In dat opzicht is de Carol elk tijdperk weer, en overal ter wereld, actueel.” Deze uitspraak is te vinden in zijn nieuwste boek “De dans van Scrooge”. Dit boek, een uitgave van Aspekt, is de opvolger van de biografie “Charles Dickens. Het Zo Gelukkig En Toch Zo Ongelukkig Bestaan.” In “De dans van Scrooge” laat André Roes zien dat A Christmas Carol ook een diepere betekenis kent. “De Carol is een literair monument, een sociaal geschrift, maar het is ook een elementair christelijke tekst,” schrijft Roes en na het lezen van zijn motivaties, waarop hij zijn stelling baseert, kan de lezer het alleen maar met de auteur eens zijn.

Zoals Roes al eerder schreef in zijn biografie, had Dickens een moeilijke relatie met de Kerk. De wereldberoemde Engelse auteur was een zeer gelovig man, maar hij had groot bezwaar tegen de vastgestelde regels. Hij beleefde godsdienst meer spiritueel en vanuit dat oogpunt bezien moest godsdienst de mens juist gelukkig maken en niet afschrikken, vond hij. “A Christmas Carol” is dan ook een spiritueel geschrift met kritiek op de wijze van belijden binnen het christelijk geloof. De interesse van Dickens ligt bij de menselijke ziel. De mens kan alleen groeien als hij zijn ziel in al zijn volheid aanvaardt. Dat betekent dat hij ook zijn schaduwzijde moet leren accepteren. Scrooge vertegenwoordigt ons menselijk zijn met onze hebzucht en onze angsten. Tijdens onze ontwikkeling van geboorte tot volwassenheid hebben we vergeten naar onze ziel te blijven luisteren en zijn daardoor ook het ware gevoel van gelukkig zijn en onbaatzuchtige liefde kwijtgeraakt. We zijn egoïstischer geworden en hebben onze aandacht alleen nog maar gericht op materiële zaken. Met als gevolg dat we steeds ontevredener worden. Uiteindelijk rest ons alleen nog duisternis als we op deze ingeslagen weg blijven voort gaan. Doch Dickens is niet de man van de wanhoop. Hij heeft grote voorliefde voor het Lucas-evangelie en daarin wordt verteld dat redding mogelijk is. Alleen gaat dat niet zomaar, daar is vergeving voor nodig, maar het kan en dat is een belangrijke boodschap. Dat maakt de Carol ook tot een verhaal van hoop en daarom is dit het kerstverhaal bij uitstek geworden, want is hoop ook niet de eigenlijke betekenis van Kerstmis? De belofte dat na de Duisternis het Licht weer zal doorbreken. Met andere woorden zegt Dickens dat de mens kan veranderen als hij dat wil door liefde in zijn hart toe te laten.

“De dans van Scrooge” is net als zijn voorganger “Charles Dickens. Het Zo Gelukkig En Toch Zo Ongelukkig Bestaan” helder en toegankelijk geschreven. André Roes schrijft in zijn boek dat de Christmas Carol eigenlijk langzaam voorgelezen zou moeten worden, omdat men dikwijls zo gemakkelijk over de ware betekenis van Dickens woorden heen leest. Maar datzelfde geldt in wezen ook voor dit boek “De dans van Scrooge”. Het biedt de lezer inzicht in het geloofsleven van Charles Dickens en tegelijk geeft het boek op een aangename leerzame wijze een kijkje in de ziel. “De dans van Scrooge” is een prachtig boek geworden met veel wijsheid dat eveneens indachtig gelezen dient te worden.

Beoordeling: X X X X X  Uitstekend

Advertenties
%d bloggers liken dit: